,,De wereldbevolking groeit in korte tijd door naar 9 miljard mensen
die allemaal gevoed moeten worden. Nu al lijden een miljard mensen
honger. Je moet principiële keuzes maken om voedseltekorten op te
lossen. Met PlantLab gaat dat lukken.’’
HERMAN VAN DINTHER
Gertjan Meeuws, een van de vier men-sen die twintig jaar lang geld en
energie stopten in de ontwikkeling van nieuwe teeltmethoden, maakt
zich niet druk over de maatschappelijke accepta-tie. ,,Wij hebben
geen onderzoek gedaan bij consumenten en gaan dat ook niet doen. Het
is kiezen of delen.’’
De gebroeders Frank, Paul en Kees Schoenmakers, kwekers van het
Fittonia-plantje, hebben kassen in Haaren en Elshout. ,,Wij zien
alleen maar voorde-len in de nieuwe methode. Wij hebben in
samenwerking met PlantLab een prak-tijkopstelling van 8 bij 11 meter
en een hoogte van 4 meter geplaatst. We blijven onze planten kweken,
daar verandert niets aan. De burger accepteert het niet langer dat
overal kascomplexen verrij-zen. Dus er moet iets gebeuren.’’
De consument lijkt zich meer druk te maken om horizonvervuiling dan
om de productiewijze. IN het PlantLab gebeurt niks engs met het
plantmateriaal. Het resultaat wordt vooral bereikt door de wiskundig
bepaalde geconditioneerde teeltomstandigheden.
Vraagtekens Richard Schouten, teammanager Plantaardig bij de ZLTO,
ziet het teelt-technisch als een interessante ontwikke-ling. ,,Dat is
de ene kant van het verhaal, de maatschappelijke acceptatie is iets
anders. De consument heeft nu ook al zijn vraagtekens bij de
productie op bij-voorbeeld steenwol in kassen. Dat erva-ren ze als
laboratoriumachtig.”
Alleen daarom al is het goed dat glastuinders open dagen houden om de
consument te laten zien hoe ze werken, vindt Schouten. ,,Met
technische voor-uitgang is niets mis, zeker wanneer dat bijdraagt aan
verduurzaming. Maar je moet het wel uitleggen. We moeten ons niet
vervreemden van de burger. Wanneer PlantLab op grotere schaal
opera-tioneel wordt, dan zijn ook investeringen nodig in
voorlichting. Het is een proces van lange adem om de consument
ver-trouwd te maken met deze vorm van productie.’’
Voorloper Jack Warmerdam, directeur van Agro en Co, denkt dat een
grote opscha-ling nog wel even op zich laat wachten, onder meer door
de grote investeringen die nodig zijn. Toch ziet hij de ontwikke-ling
van deze teeltmethode als een teken dat Nederland zijn rol als
voorloper blijft waarmaken.
,,Bij de verduurzamingsopgave die wereldwijd bestaat lopen wij
voorop”, zegt Warmerdam. ,,Het telen in units biedt perspectief voor
delen van de wereld waar de teeltcondities slecht zijn.’’
Of de consument er veel proble-men mee zal hebben vraagt hij zich af.
,,Het is natuurlijk ook een kwestie van gewenning. En laten we
eerlijk zijn, in de hedendaagse tuinbouwkas moeten we de
onvolkomenheden ook compenseren met veel kunst-en vliegwerk, en dus
met dure maatregelen.”
Het telen in de units is een serieuze manier om te werken aan
verduurza-ming. ,,En met nog gezondere producten als resultaat. Dit,
en het feit dat de weg open ligt om het wereldvoedselprobleem echt
aan te pakken, zal de consument zeker aanspreken.”
Warmerdam verwacht dan ook dat de consument met de nodige nuance zal
oordelen over de ontwikkelingen. ,,Op termijn zie ik zeker
mogelijkheden om voor huis-, tuin-en keukengebruik te produceren. De
grotere keukens van bijvoorbeeld zorgtehuizen of restaurants kunnen
zelfvoorzienend dagelijks voor hun eigen verse groenten zorgen. Maar
ik zie nog wel een lange aanlooptijd voordat het zover is.’’
Centre for Growing Concepts • Op 17 juni is het onderzoekscentrum in
Den Bosch officieel geopend. • Demissionair minister Gerda Verburg
verrichtte de openingshandeling. • In het onderzoekscentrum werken
ontwikkelaar PlantLab en HAS Den Bosch samen. • Er zijn in totaal
acht klimaatkamers. • De teelt kan hierbinnen exact gestuurd worden.
• Volgens PlantLab is zo een waterbesparing van 90 procent haalbaar.
• Daarnaast zorgt led-verlichting voor energiebesparing. • Twee
tuinbouwbedrijven experimenteren met de nieuwe techniek. •
Beursgenoteerde bedrijven als Philips en Imtech werken mee aan de
ontwikkeling. • De klimaatruimtes maken het lokaal telen mogelijk. •
De nieuwe manier van telen is ‘Tuinbouw 3.0’ gedoopt.